Poniżej znajduje się ciąg dalszy tematu 👉 Prawo budowlane 2023. Pierwszą część artykułu znajdziesz tutaj.
Kontynuujemy wątek postępującej cyfryzacji procesu budowlanego.
W tej części artykułu znajdziesz odpowiedzi na dalsze ważne pytania, w szczególności:
Na czym polega rozbudowa portalu e-Budownictwo? Jak działają rejestry SOPAB, c-KOB, e-CRUB, CEEB, e-SNRWB, RWDZ? Czy coś się zmieniło przy rozbiórkach? Co się kryje pod planowanym wprowadzeniem nowych definicji – przydomowy schron i ukrycie doraźne? Co już funkcjonuje, a które zmiany są dopiero na etapie projektów?
Nie traćmy więc czasu i żwawym krokiem przeskoczmy do części drugiej nowelizacji – Prawo budowlane 2023 😀
Elektroniczna Książka Obiektu Budowlanego
Kolejnym ważnym krokiem w procesie cyfryzacji budownictwa i zmian w prawie budowlanym jest wprowadzenie elektronicznej książki obiektu budowlanego (zwanej w skrócie system e-KOB).
Może już wiesz, że od 1 stycznia 2023 r. weszły w życie nowe przepisy Prawa budowlanego regulujące kompleksowo prowadzenie książki obiektu budowlanego. W tym elektronicznie w systemie o nazwie – Cyfrowa Książka Obiektu Budowlanego (systemie c-KOB).
Jest to aplikacja, w której każdy właściciel albo zarządca będzie dokonywał wpisów w następującym zakresie (uregulowanym w przepisie art. 60a Pr. bud.):
🔸 informacje o obiekcie budowlanym,
🔹 informacje o właścicielach i zarządcach obiektu budowlanego,
🔸 informacje o przeprowadzanych kontrolach,
🔹 ekspertyzy i opinie techniczne dotyczące obiektu budowlanego z danymi osób, przez które zostały sporządzone;
🔸 roboty budowlane związane z obiektem budowlanym po oddaniu do użytkowania,
🔹 katastrofy budowlane,
🔸decyzje, postanowienia, zaświadczenia i inne dokumenty wydane przez organy administracji publicznej, dotyczące obiektu budowlanego.
Poza dokonywaniem wpisów, system ten będzie przechowywał dane przez 10 lat od dnia zamknięcia książki obiektu budowlanego.
Zgodnie z art. 60b Pr. bud. – elektroniczna książka obiektu budowlanego nie będzie wymagana dla wszystkich obiektów. Wyłączone są takie inwestycje jak: budynki mieszkalne jednorodzinne, budynki garażowe i gospodarcze w zabudowie jednorodzinnej, obiekty budownictwa zagrodowego i letniskowego. Kolejne wyjątki, to budynki niewymagające pozwolenia a jedynie zgłoszenia (z wyłączeniem sieci gazowych), drogi lub obiekty mostowe, dla których jest prowadzona książka drogi lub książka obiektu mostowego.
System C-KOB
System c-KOB jest już dostępny 😊
Na tej stronie opublikowano obszerną dokumentację, a nawet filmy instruktażowe. Każdej książce obiektu budowlanego prowadzonej elektronicznie, nadawany jest indywidualny numer w systemie c-KOB. W celu założenia elektronicznej książki obiektu budowlanego oraz dokonywania w niej wpisów uprawnione osoby muszą posiadać konto w systemie c-KOB.
Zatem, aby prowadzić książkę obiektu budowlanego i korzystać z aplikacji c-KOB musisz posiadać jedną z powszechnie znanych usług zaufania:
🟣 profil zaufany
🟡 e-dowód
🟢 konto w jednym z banków świadczących usługę zaufania.
Zatem klasyka 😉
Podczas rejestracji konta będziesz musiał podać dane dotyczące:
1️⃣ właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego,
2️⃣ osoby fizycznej działającej w imieniu właściciela lub zarządcy,
3️⃣ obiektu budowlanego,
4️⃣ plus dokument, z którego wynika tytuł prawny właściciela lub zarządcy do obiektu budowlanego.
Pamiętaj ! Jeśli dojdzie do zbycia obiektu budowlanego, to dotychczasowy właściciel lub zarządca jest zobowiązany do przekazania książki obiektu budowlanego w postaci elektronicznej nowemu właścicielowi lub zarządcy. Przedmiotowe przekazanie będzie następować w systemie c-KOB. Jeśli nie dokona się przekazania, dotychczasowemu właścicielowi lub zarządcy grozi kara grzywny 😞
Do prowadzenia książki obiektu budowlanego założonej zgodnie z art. 64 Pr. bud. w brzmieniu dotychczasowym (czyli do 01.01.2023r.) stosuje się przepisy dotychczasowe.
Do 31 grudnia 2023r. właściciel lub zarządca obiektu budowlanego mogą założyć książkę obiektu budowlanego w formie papierowej. Przy czym uwaga! Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego, który założył książkę obiektu budowlanego w formie papierowej, do 31 grudnia 2026 r. będzie musiał założyć ją elektronicznie w systemie c-KOB.
Natomiast od 2027r. cały system c-KOB będzie dostępny już wyłącznie w formie elektronicznej.
Prawo budowlane 2023 z systemem e-CRUB
Zupełnie nowym oprogramowaniem, w ramach nowelizacji Prawo budowlane 2023 r. jest elektroniczny Centralny rejestr osób posiadających uprawnienia budowlane (w skrócie: system e-CRUB).
Wyszukiwarka e-CRUB ruszyła oficjalnie 1 sierpnia 2022 r. i zastąpiła dotychczasowy Centralny rejestr osób posiadających uprawnienia budowlane oraz rejestr ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie (CRUB).
Szczegółowy wykaz danych jakie możesz znaleźć w systemie e-CRUB znajduje się w art. 88a ust. 2 Pr. bud. Obejmuje on dane osób uprawnionych do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. W szczególności takie jak: imię i nazwisko, adres zamieszkania, datę wpisu do rejestru, informacje o wykształceniu. A także informacje o zakresie uprawnień budowlanych (numer, specjalność i zakres uprawnień) 🤔
Znajdziesz tutaj nawet dane identyfikujące decyzję o ukaraniu z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie. Taką informację odszukasz w centralnym rejestrze ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie.
Jakie korzyści z systemu e-CRUB ?
Dużym plusem jest fakt, że decyzja o wpisie do rejestru została zautomatyzowana 🤗 W systemie e-CRUB dane pojawią się zaraz po zdanym egzaminie, bez konieczności wglądu w dokumenty papierowe.
System ma być zarządzany na podstawie danych z izb zawodowych odpowiedzialnych za nadawanie uprawnień w budownictwie – Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa i Izby Architektów RP.
Wyszukiwarka e-CRUB pozwoli inwestorom zatrudniającym inżyniera czy projektanta, szybko sprawdzić ich kwalifikacje i uprawnienia. Te same dane będzie mógł sprawdzić urzędnik, weryfikujący uprawnienia osób, bez potrzeby wglądu w dokumenty papierowe.
Dzięki automatyzacji decyzji o wpisach w e-CRUB, osoby pracujące w branży budowlanej, zdające egzamin w jednej z izb, będą mogły szybciej korzystać ze swoich uprawnień 👷♂️👷♀️
Oczywiście dane, o których mowa powyżej nie są dostępne dla wszystkich.
GINB udostępnił dwie wyszukiwarki: wyszukiwarkę publiczną e-CRUB oraz wyszukiwarkę dla organów. Wyszukiwarka, do której dostęp jest powszechny nie udzieli nam informacji w zakresie szczegółowych danych osób wpisanych do rejestru takich jak nr PESEL czy informacji w zakresie nałożenia kar na osobę wpisaną do e-CRUB.
Także, jeśli jesteś w tej bazie, to w kontekście ochrony części danych, możesz spać spokojnie 🙂
Ciekawostka
Do systemu e-CRUB zostały wpisane automatycznie wszystkie osoby, które nabyły uprawnienia budowlane od dnia 1 stycznia 1995 r. Z kolei osoby, które nabyły uprawnienia przed tą datą w celu wpisania do systemu muszą złożyć wniosek do odpowiedniej izby samorządu zawodowego, do którego przynależą. Zgodnie z informacjami przekazanymi przez GINB do rejestru zostało wpisane już ok. 130 tys. osób 😲
Jedną z najważniejszych zmian jakie wprowadza system e-CRUB jest brak obowiązku załączenia kopii uprawnień i dokumentów potwierdzających przynależność do izb we wnioskach o pozwolenie na budowę. Jak również w innych wnioskach i zgłoszeniach składanych do organów administracji architektoniczno-budowlanej przez osoby wpisane do tego rejestru.
To jest kolejny krok do ograniczania papierologii 🤗
Jednak najważniejsze korzyści z nowego systemu e-CRUB są następujące:
🟢 inwestorzy korzystający z usług osób posiadających uprawienia budowlane, będą mogli szybko sprawdzić ich uprawnienia,
🟡 organy będą mogły w prosty sposób zweryfikować w aplikacji dane osób pełniących samodzielne funkcje techniczne,
🔵 osoby ubiegające się o uprawniania budowlane nie będą czekać na decyzję Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego.
System pobiera dane bezpośrednio z izb zawodowych odpowiedzialnych za nadawanie uprawnień budowlanych poprzez API.
Publiczna wyszukiwarka e-CRUB dostępna tutaj.
Rejestr umożliwia szybsze rozpoczęcie procesu budowlanego przez uprawnionych do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Docelowo będzie zintegrowany z innymi systemami, wymagającymi potwierdzania posiadania uprawnień budowlanych 🙂
Pozwolenia na rozbiórkę w prawie budowlanym w 2023 roku
Pozwól proszę, że w tym miejscu usystematyzuję Twoją wiedzę w sposób jeszcze bardziej kompleksowy.
Ważna zmiana przepisów miała miejsce już dnia 10.08.2022r. :
⏺ nowelizacja art. 30b pr. bud.:
Wniosek o pozwolenie na rozbiórkę składa się w postaci papierowej albo formie dokumentu elektronicznego za pośrednictwem portalu e-Budownictwo. Formularz wniosku, o którym mowa w art. 30 ust. 4 Pr. bud., w formie dokumentu elektronicznego udostępnia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na portalu e-Budownictwo.
⏺ nowelizacja art. 31 Pr. bud.:
Zgłoszenia rozbiórki (w przypadkach, gdy nie wymaga się decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę) dokonuje się w postaci papierowej albo w formie dokumentu elektronicznego za pośrednictwem portalu e-Budownictwo. Formularz zgłoszenia rozbiórki, o której mowa w art. 31 ust. 1 Pr. bud., w formie dokumentu elektronicznego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego udostępnia również na portalu e-Budownictwo.
Pozwolenie na rozbiórkę budynku – kiedy nie trzeba mieć?
Zgodnie z art. 31 ust. 1 i 1b Pr. bud., nie wymaga decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę, a co do zasady wymaga zgłoszenia, rozbiórka budynków i budowli niewpisanych do rejestru zabytków oraz nieobjętych ochroną konserwatorską o wysokości poniżej 8 m. Jeżeli ich odległość od granicy działki jest nie mniejsza niż połowa wysokości.
A kiedy nie trzeba mieć pozwolenia ani zgłoszenia na rozbiórkę ?
Z kolei na podstawie art. 31 ust. 1a i 1b Pr. bud. nie wymaga decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę ani zgłoszenia, rozbiórka:
🔶 obiektów i urządzeń budowlanych, na budowę których nie jest wymagane pozwolenie na budowę;
🔷 budynków i budowli zlokalizowanych na terenach zamkniętych ustalonych decyzją Ministra Obrony Narodowej, niewpisanych do rejestru zabytków oraz nieobjętych ochroną konserwatorską.
Pozwolenie na rozbiórkę – wykaz dokumentów
Zgodnie z art. 30b Pr. bud., do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę dołącza się:
1) zgodę właściciela obiektu budowlanego lub jej kopię;
2) szkic usytuowania obiektu budowlanego;
3) opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych;
4) opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia;
5) pozwolenia, uzgodnienia, opinie i inne dokumenty, których obowiązek dołączenia wynika z przepisów odrębnych ustaw, lub kopie tych pozwoleń, uzgodnień, opinii i innych dokumentów. Nie dotyczy to uzgodnień i opinii uzyskiwanych w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000;
6) projekt rozbiórki lub jego kopię – w zależności od potrzeb.
No dobrze. Koniec obowiązków po Twojej stronie 😀 Pora na obowiązki organów, do których składasz dokumenty, a potem musisz się uzbroić w cierpliwość i ze stoickim spokojem czekać na decyzję.👇
Nowe prawo budowlane 2023.
Kary za nieterminowe wydawanie pozwoleń na rozbiórkę
Nowe prawo budowlane 2023 zakłada wprowadzenie przepisów umożliwiających nakładanie kar za nieterminowe wydawanie decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę 👍 Dotychczas brakowało jednoznacznej i konkretnej regulacji w tym zakresie, co budziło szereg wątpliwości zarówno po stronie inwestorów, jak i organów administracji architektoniczno-budowlanej. Teraz ma się to zmienić.
Szczegóły znajdziesz w moim poprzednim wpisie Prawo budowlane 2023. Część I. Omówiona tam regulacja art. 35 ust. 6 Pr. bud. w planach ma mieć odpowiednie zastosowanie również do wydawania pozwoleń na rozbiórkę.
Ponadto, w nowym prawie budowlanym doprecyzowane mają zostać dotychczasowe rejestry wniosków o pozwolenie na budowę i decyzji o pozwoleniu na budowę. I teraz uwaga! Rejestry mają też obejmować wnioski o pozwoleniu na rozbiórkę i decyzje o pozwoleniu na rozbiórkę.
Myślę, że to ważne ponieważ tylko na podstawie rejestru wniosków o pozwolenie na budowę i decyzji o pozwoleniu na budowę (w tym rozbiórki) można sprawdzić terminowość wydawania pozwoleń i nałożyć kary za przekroczenie terminów.
Aktualnie wszyscy borykamy się z wysoką inflacją. Szczególnie na budowie wykonawcy / podwykonawcy to odczuwają. W końcu wynagrodzenia umowne są zazwyczaj ryczałtowe 😥
Dlatego skrócenie procesu inwestycyjnego do niezbędnego minimum jest dziś ważnym czynnikiem decydującym o powodzeniu całego przedsięwzięcia. Zdarza się, że przeszkodą w szybkim i sprawnym działaniu są niestety urzędy. Stąd pomysł aby zwalczać za pomocą kar, przewlekłe działania administracyjne przy wydawaniu decyzji m.in. w zakresie pozwolenia na rozbiórkę.
Może się uda. Tylko w mojej ocenie istotna jest nie sama regulacja w przepisach, ale rzeczywiste i sprawne jej egzekwowanie. Zobaczymy, jak będzie w praktyce 🤔
Elektronizacja w budownictwie będzie postępować
Musisz się liczyć , że stopniowo projektowane będą dalsze zmiany zmierzające do wymogu składania wniosku o rozbiórkę wyłącznie w postaci dokumentu elektronicznego za pośrednictwem portalu e-Budownictwo. To samo może dotyczyć zgłoszenia rozbiórki. Docelowo pewnie można będzie go dokonywać wyłącznie w wersji elektronicznej. Przekonamy się co przyniesie przyszłość. Część z moich Klientów cieszy się z cyfryzacji. A Ty jakie masz zdanie? Jeśli chcesz się podzielić opinią, zapraszam do napisania komentarza pod artykułem 🙂
Zmiany w prawie budowlanym 2023.
Rozbudowa portalu e-Budownictwo
Nowelizacja ustawy Prawo budowlane w 2023 r. przewiduje też sporą rozbudowę obecnie już funkcjonującej i coraz bardziej popularnej strony e-budownictwo.
Portal e-Budownictwo już teraz umożliwia inwestorom dostęp do 26 wniosków i zgłoszeń w procesie inwestycyjno-budowlanym. A także możliwość sprawdzenia statusu swojego wniosku.
Celem serwisu e-Budownictwo od początku było:
1️⃣ podwyższenie standardu obsługi obywateli w procesie inwestycyjno-budowlanym,
2️⃣ uruchomienie narzędzia komunikacji z urzędem w trakcie pandemii,
3️⃣ udostępnienie ujednoliconych formularzy na jednej platformie – wygodnej dla użytkownika,
4️⃣ oszczędność czasu dla inwestorów – załatwianie spraw bez wychodzenia z domu,
5️⃣ redukcja zużycia papieru w administracji (skala to rzekomo 22,5 tys. ton dla jednej procedury pozwolenia na budowę rocznie 😱).
Koniec papierowych dokumentów
Jak w praktyce działa portal e-Budownictwo?
Poniżej najważniejsze funkcje, z których możesz skorzystać:
🔹 bramka dostępu do wszystkich systemów Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego,
🔸 interaktywny przewodnik analizujący potrzeby i prowadzący użytkownika “za rękę” do konkretnej usługi lub wniosku,
🔹 rozbudowana sekcja “Pytań i odpowiedzi”,
🔸 formularz kontaktowy / infolinia / automatyczny helpdesk,
🔹 konto użytkownika,
🔸 docelowo jedno logowanie do wszystkich usług GUNB za pośrednictwem login.gov.pl,
🔹 lista polecanych stron/linków związanych z budownictwem,
🔸 opcjonalnie konto dla organów (różni się innym widokiem portalu i treścią dla organów).
Jeśli korzystasz z dobrodziejstw cyfryzacji prawa budowlanego, to podziel się w komentarzu pod artykułem. Napisz, co sprawnie działa albo na jakie problemy można trafić 🙂
Wymiana doświadczeń w elektronicznych systemach prawnych ułatwi nam wszystkim życie.
Rejestr Wniosków, Decyzji i Zgłoszeń w sprawach budowlanych
(RWDZ)
W drugiej połowie 2021r. zakończono prace nad nową elektroniczną wersją wyszukiwarki Rejestru Wniosków, Decyzji i Zgłoszeń w sprawach budowlanych (dalej: RWDZ).
Najważniejszą wdrożoną zmianą jest budowa interfejsu API, dzięki któremu RWDZ będzie mógł pobierać dane z innych systemów w pełni automatycznie. Będzie również możliwa integracja nowego RWDZ m.in. z programem dziedzinowym do obsługi procesów budowlanych wykorzystywanym w starostwach powiatowych, serwisem e-Budownictwo i innymi, powstającymi w przyszłości rozwiązaniami IT.
Połączenie systemu RWDZ, do którego dzisiaj urzędnicy muszą wprowadzać dane ręcznie, z pozostałymi systemami może korzystnie wpłynąć na czas obsługi postępowań w sprawie wniosku o pozwolenie na budowę 🙂 Urzędnicy w organach administracji architektoniczno – budowlanej (tzw. Organy AAB) muszą bowiem w ciągu całego roku wprowadzać dane do systemu RWDZ z ponad 300 tys. wniosków o pozwolenie na budowę.
Inną ważną zmianą jest wprowadzenie nieograniczonej czasowo możliwości edycji części wprowadzonych danych. W nowym RZWD została zdjęta 24-godzinna blokada tych sekcji, w których wprowadzane dane nie mają wpływu na ocenę terminowości. Dotyczy to np. takich danych jak: imię i nazwisko oraz nazwa inwestora, adres inwestora, dane inwestycji, inne.
W momencie zakończenia postępowania tj. wydania decyzji / przyjęcia inwestycji bez sprzeciwu – dane te będą po prostu blokowane.
Ciekawostka 💡
Wiesz, że Rejestr Wniosków, Decyzji i Zgłoszeń w wersji elektronicznej powstał już w 2013 r.? Jego celem było ułatwienie nadzorowania przez organ wyższego stopnia terminowości wydawanych decyzji o pozwoleniu na budowę. Następowało to poprzez gromadzenie informacji na temat zgłaszanych przez inwestorów wniosków.
Z kolei nowa wersja systemu jest dostępna od 22 listopada 2021r.
Prawo budowlane 2023 – nowe systemy elektroniczne
Uproszczenie procesu inwestycyjnego, jego deregulacja i cyfryzacja są na pewno bardzo pożądanymi działaniami wychodzącymi naprzeciw wymogom czasów i oczekiwaniom inwestorów. Liczba zawiłości naszego Prawa Budowlanego sprawia, że takie działania są bardzo potrzebne.
Pozostaje tylko mieć nadzieję, że będą one kontynuowane z jeszcze większym rozmachem i naciskiem na uproszczenie i zwiększenie przejrzystości zarówno samych przepisów budowlanych, jak i wynikających z ich zapisów procedur. Jak wiesz z tym ostatnim jest największy problem 😩
Przejdźmy zatem do poszczególnych platform elektronicznych 👇
e- SNRWB
Mamy nowy elektroniczny System Nadzoru Rynku Wyrobów Budowlanych (w trudnym do wymówienia skrócie e-SNRWB). Dzięki wbudowanemu modułowi analitycznemu i raportowemu, system ma pomagać w usprawnieniu czynności kontrolnych. A ponadto usprawnić przekazywanie informacji pomiędzy jednostkami Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego oraz do Głównego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego.
e-SNRWB jest de facto wewnętrznym systemem dla organów nadzoru rynku wyrobów budowlanych. Gromadzą w nim informacje o działaniach prowadzonych przez Głównego Inspektora oraz 16 wojewódzkich inspektorów nadzoru budowlanego w zakresie badania i kontrolowania wyrobów budowlanych.
Dzięki nowym funkcjonalnościom inspektorzy, którzy prowadzą kontrole w obszarze wyrobów budowlanych mają teraz możliwość bieżącego wprowadzania danych do systemu podczas prowadzenia tych czynności. Wzajemny dostęp do zgromadzonych informacji ma na celu ujednolicenie ustaleń organów w podobnych sprawach.
W systemie są gromadzone również informacje dotyczące wydanych opinii dla organów celnych czy też postępowań w sprawie wyrobów niespełniających wymagań ustawy o wyrobach budowlanych oraz postępowań w sprawie nałożenia kary pieniężnej. A także wydawane orzeczenia.
Nową funkcjonalnością e-SNRWB jest dodatkowo generowanie bieżących raportów o wykonanych kontrolach i pobranych próbkach. To z kolei daje możliwość monitorowania postępu planu kontroli i racjonalne planowanie kolejnych badań wyrobów.
Idziemy z duchem czasu. Może małymi kroczkami, ale jakiś postęp już jest 😉